HAØNH TRÌNH ÑÖÙC TIN GAËP CHUÙA KITOÂ CUÛA MOÄT SÖ BAØ
(NGÖÔØI LAØM VÖÔØN NHO CUOÁI CUØNG)Hoâm nay leã an taùng cuï Teâreâsa Haøi Ñoàng Gieâsu NGUYEÃN THÒ VAÂN, thaân maãu cuûa chò Haø Thò Haèng, anh Nguyeãn Thaønh Coâng vaø chò Haø Thò Nga. Caû ba laø thaønh vieân cuûa phong traøo Cursillo trong Giaùo Xöù Vieät nam, Paris. Cuï Teâreâsa taï theá taïi nhaø thöông Sevran, ngaøy 24. 08. 2000, höôûng thoï 85 tuoåi (1915-2000) vaø môùi gia nhaäp Giaùo Hoäi vöøa chaün hai thaùng (25. 06. 2000). Ñaùm tang thaät trang nghieâm vaø caûm ñoäng. Khoâng keå gia ñình thoï tang, coäng ñoaøn daâng leã ñeám hôn 100 ngöôøi, ña soá thuoäc phong traøo Curcillo. Hoâm nay trôøi raát ñeïp, khí haäu dòu maùt, laøm töôi theâm nhöõng voøng hoa ñaët treân linh cöõu cuûa cuï baø...
ÑOÂ Giuse Mai Ñöùc Vinh pss
Giaùo Xöù ParisTöø nhaø quaøn ñeán thaùnh ñöôøng vaø ngoaøi nghóa trang, toâi nghe bieát nhieàu ñieàu ñoäc ñaùo veà ñôøi soáng, nhaát laø veà "vieäc ñoåi ñôøi", töø ñaïo Phaät qua ñaïo Chuùa cuûa baø cuï. Vì theá toâi maïo muoäi ghi laïi vaø chia seû vôùi quùy ñoäc giaû nhöõng ñieàu maét thaáy tai nghe vaø moät vaøi suy tö nho nhoû cuûa caù nhaân toâi.
TAÁM MEN CHÖA DAÄY: Theo nhöõng ñieàu toâi ñöôïc bieát, cuï Nguyeãn Thò Vaân thuoäc gia ñình Phaät Giaùo suøng ñaïo, sinh tröôûng taïi Haø Noäi. Luùc coøn nhoû cuï ñöôïc göûi hoïc tröôøng Dì Phöôùc. Cuõng töø ñoù, cuï ñaõ höôùng veà ñaïo Thieân Chuùa. Nhöng vì söùc eùp gia ñình, chí höôùng naøy coøn nguû eâm trong taâm hoàn cuï nhö "moät taám men chöa daäy". Cho tôùi nay cuï coøn nhôù nhieàu baøi giaùo lyù ñaõ hoïc thuoäc loøng töø nhoû. Nhaát laø nhöõng caâu chuyeän Chuùa Saùng Taïo, oâng baø Adong Eva aên quaû traùi caám, Ba Vua ñeán chaàu Chuùa. Môùi ñaây naèm treân giöôøng beänh, cuï ñaõ nhieàu laàn keå laïi cho con chaùu vaø ngöôøi thaân ñeán thaêm caâu chuyeän töû naïn cuûa Chuùa Gieâsu. Cuï keå laïi raønh maïch vaø nhieàu xuùc ñoäng cuûa nieàm tin... Cuï cuõng cho bieát, nhöõng naêm hoïc taïi tröôøng Dì Phöôùc, cuï ñöôïc nghe nhieàu veà thaùnh nöõ Teâreâsa Haøi Ñoàng Gieâsu. Sau Ñöùc Maria, Teâreâsa laø vò thaùnh cuï raát quùy meán.
Lôùn leân, töø giaõ gheá nhaø tröôøng, cuï vaâng lôøi song thaân laäp gia ñình. Cuï ñöôïc boán ngöôøi con, moät trai ba gaùi. Taát caû ñaõ coù gia thaát, nhieàu con nhieàu chaùu. Ñaây laø nieàm vui lôùn cho cuï Nguyeãn thò Vaân.
AÛnh höôûng söï giaùo duïc cuûa song thaân, cuï Nguyeãn Thò Vaân raát moä meán Ñaïo Phaät. Suoát ñôøi, cuï thaønh taâm tin töôûng nôi Ñöùc Phaät. Giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät daàn daàn trôû neân con ñöôøng daãn cuï ñi tìm chaân lyù, tìm ôn giaûi thoaùt, tìm ñaáng cöùu ñoä...
Chính vì theá, khi gaùnh naëng gia ñình ñöôïc truùt nheï (cuï oâng maõn phaàn vaø caùc con ñaõ thaønh gia thaát), cuï Nguyeãn Thò Vaân töø giaõ theá tuïc, tìm nöông boùng Phaät, ngaøy ngaøy tuïng kinh caàu nguyeän cho mình, cho con chaùu vaø cho baù taùnh. Khi tò naïn qua Phaùp, baø cuï choïn chuøa Linh Sôn laøm nôi an giaû, ngaøy ñeâm tuïng kinh nieäm Phaät, doàn taâm löïc tìm ôn cöùu ñoä. Thôøi gian sau, vì tuoåi ñaõ cao, laïi hay meät moûi, neân cuï thöôøng veà gia ñình ñeå con gaùi uùt chaêm lo boài döôõng...
THAÀN KHÍ TAÙC ÑOÄNG TAÁM MEN: Maëc daàu nöông coõi Phaät, ngaøy ñeâm tuïng nieäm Kinh Keä, cuï Nguyeãn Thò Vaân vaãn mang trong mình nhieàu thieän caûm vôùi ñaïo Thieân Chuùa qua nhöõng caâu chuyeän giaùo lyù coøn soáng ñoäng trong trí nhôù. Nhö haàu heát ngöôøi Vieät Nam, cuï taâm nieäm: "Ñaïo naøo cuõng gioáng nhau". Vì theá, khoâng nhöõng deã daøng chaáp nhaän, cuï laïi vui möøng khi thaáy con caùi tin theo ñaïo Chuùa. Ít ra hai ngöôøi con gaùi cuûa baø cuï laø chò Haø Thò Haèng vaø Haø Thò Nga ñaõ ñoùn nhaän ñöùc tin coâng giaùo töø laâu vaø ñang tích cöïc soáng ñaïo. Hôn theá, chính haïnh phuùc gia ñình, ñôøi soáng ñaïo soát saéng, hoaït ñoäng toâng ñoà haêng say, ñöùc hieáu thaûo vaø tình chò em thaém thieát cuûa nhöõng ngöôøi con naøy, ñaõ aûnh höôûng toát ñeán chí höôùng tìm ôn cöùu ñoä cuûa cuï Nguyeãn Thò Vaân. Nhaát laø nhöõng thaùng cuï naèm treân giöôøng beänh taïi nhaø thöông.
Ñaàu naêm 2000, cuï Nguyeãn thò Vaân laâm beänh naëng. Nhaø chuøa trao cuï veà cho gia ñình chaêm soùc. Tuy tay coøn caàm chuoãi haït Boà ñeà, cuï Vaân ñaõ ñeå Thaàn Khí taùc ñoäng vaø daãn vaøo maàu nhieäm Tình Thöông vaø Cöùu Ñoä cuûa Thieân Chuùa. Cuï ñaõ chaêm chuù nghe vôï choàng ngöôøi con gaùi uùt vaø maáy ngöôøi baïn thaân cuûa gia ñình ñeán thaêm, noùi veà tình yeâu cuûa Thieân Chuùa, keå laïi ñôøi soáng Ñöùc Kitoâ Cöùu Theá. Nhöng hai chöôùng ngaïi coøn rôùt laïi trong suy nghó cuûa cuï:
"Ñaïo naøo cuõng gioáng nhau". Vaán naïn naøy daàn daàn ñöôïc giaûi toûa vaø moät aùnh saùng böøng leân trong nieàm tin cuûa cuï: Ñöùc Phaät laø vò thaùnh hieàn, daïy nhöõng giaùo lyù thaâm saâu vaø thaät ñaùng meán, nhöng Ngaøi khoâng phaûi laø Thöôïng Ñeá, khoâng phaûi laø Ñaáng Cöùu Ñoä. Ngaøi daïy Töù Dieäu Ñeá ñeå höôùng daãn chuùng sinh tìm söï giaûi thoaùt, nhöng Ngaøi khoâng phaûi laø Ñaáng Giaûi Thoaùt, nôi Ngaøi khoâng coù ôn Cöùu Ñoä. Ngaøi ñöôïc giaûi thoaùt vaø ñaït tôùi giaùc ngoä vieân maõn, nhöng Ngaøi khoâng giaûi thoaùt ai vaø cöùu ñoä ai. Ñaây laø moät trong nhöõng ñieåm khaùc bieät cô baûn giöõa Ñaïo Thieân Chuùa vaø Ñaïo Phaät!.
"Toâi khoâng chæ laø phaät töû, ni chuùng hay ni coâ, nhöng toâi ñaõ tu haønh laâu naêm, toâi ñaõ mang ba "daáu aán treân ñaàu" cuûa baäc ni sö vaø sö baø, vì theá vieäc töø ñaïo Phaät qua ñaïo Chuùa, haún laø khoù khaên laém". Ñaây laø moät giaèng co lôùn lao trong noäi taâm cuûa nhieàu anh chò em taân toøng ñaõ töøng quy y Tam Baûo ñeå soáng ñôøi Phaät töû thuaàn thuïc. Tröôøng hôïp naøy, giaûi toaû baèng lôøi leõ, lyù luaän maø thoâi khoâng ñuû, phaûi laáy vieäc thaêm nom, giuùp ñôõ cuï theå maø caûm hoùa. Nhaát laø phaûi caàu nguyeän ñeå Thaàn Khí taùc ñoäng. Toâi möøng, vì caùc anh chò trong gia ñình vaø caùc baïn thaân quen ñeán thaêm cuï, ñaõ laø nhöõng caùnh tay daøi cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn...
KHI THÔØI GIAN SUNG MAÕN: Chuû nhaät 11. 06. 00, ngaøy leã Chuùa Thaùnh Thaàn Hieän Xuoáng, cuõng laø ngaøy em Charles, 10 tuoåi, chaùu trai cuûa cuï Nguyeãn Thò Vaân chòu leã laàn ñaàu vaø caàu nguyeän ñaëc bieät cho baø ngoaïi, thì Ñaáng Cöùu Ñoä ñaõ ñeán vôùi cuï: Tröa hoâm ñoù, trong giaác nguû, cuï nhìn thaáy Chuùa Kitoâ chòu ñoùng ñanh, maùu me ñaàm ñìa, hieän ra tröôùc maét cuï vaø ban cho cuï ôn phaàn roãi. Cuï nhaän ra ñoù laø Ñaáng Cöùu Ñoä cuï haèng mong öôùc. Giöõa côn nan y, cuï laïi caûm thaáy phuïc söùc, nhieàu nghò löïc vaø vui töôi, aên nguû ngon hôn thöôøng leä. Keå töø ñoù, cuï Nguyeãn Thò Vaân töï ñoäng caát "chuoãi haït nieäm Adi Ñaø Phaät" vaøo trong ngaên keùo. Coã chuoãi maø tröôùc ñoù, cuï vaãn caàm tay hay ñeå beân mình, ngaøy cuõng nhö ñeâm. Gioù Thaàn Khí ñaõ thoåi vaø laøm cho ngoïn löûa nieàm tin böøng chaùy trong taâm hoàn cuï Nguyeãn thò Vaân. Cuï keå laïi cho con Chaùu vaø maáy baïn thaân quen söï kieän cuï nom thaáy Ñaáng Cöùu Ñoä. Cuï muoán daáu kín caâu chuyeän, vaø loøng cuï chan chöùa nieàm vui. Maáy ngaøy sau, cuï Nguyeãn Thò Vaân noùi moät caùch cöông quyeát vaø khaån thieát vôùi con chaùu: "Maù muoán ñöôïc röûa toäi". Cuï cuõng noùi vôùi maáy ngöôøi baïn thaân thöôøng thaêm vieáng vaø keå chuyeän Thaùnh Kinh cho cuï nghe: "Toâi muoán ñöôïc röûa toäi ñeå trôû neân con Chuùa". Cuï khoâng nieäm Phaät nöõa, maø luoân mieäng than thôû: "Laïy Chuùa, con laø con cuûa Chuùa, xin Chuùa cöùu ñoä con".
NHAÂN DANH CHUÙA BA NGOÂI: Moät nieàm vui lôùn lao vaø baát ngôø cho con caùi chaùu chaét vaø nhöõng ai quen bieát gia ñình. Hoï ñaõ khoùc vì vui möøng. Hoï traàm laëng daâng lôøi caûm taï: "Hoàng aân Thieân Chuùa bao la, muoân ñôøi con seõ ngôïi ca ôn Ngaøi". Nhöng vì teá nhò vôùi quùy Ñaïi Ñöùc vaø quùy Nicoâ quen bieát beân Phaät giaùo, ñaëc bieät vôùi quùy vò beân chuøa Linh Sôn, ngaøy laõnh Bí Tích Röûa Toäi cuûa sö baø Nguyeãn Thò Vaân chæ ñöôïc toå chöùc hoaøn toaøn trong baàu khí thaân maät vaø trong khung caûnh gia ñình. Anh Nguyeãn Thaønh Coâng vaø chò Haø Thò Nga röôùc baø cuï veà nhaø. Vaø ngaøy 25.06.2000, anh chò xin baø Huyønh Chaán Thinh laøm ngöôøi ñôõ ñaàu, cha Traàn Ngoïc Anh, cha sôû Le Blanc Mesnil cöû haønh Bí Tích Röûa Toäi cho baø cuï Teâreâsa Haøi Ñoàng Gieâsu Nguyeãn Thò Vaân "nhaân danh Chuùa Ba Ngoâi". Cuï muoán mang teân thaùnh laø Teâreâsa Haøi Ñoàng Gieâsu vì suoát thôøi nieân thieáu theo hoïc taïi tröôøng Dì Phöôùc, cuï ñaõ nghe bieát vaø yeâu meán vò thaùnh treû tuoåi naøy...
ÔN CÖÙU ÑOÄ ÑAÕ HOAØN TAÁT: Vöøa chaün hai thaùng sau ngaøy "neân con Chuùa", cuï Teâreâsa Haøi Ñoàng Gieâsu Nguyeãn Thò Vaân ñaõ ñöôïc Chuùa goïi veà caùch eâm aùi, nhö haùi laáy moät quaû caây ñaõ chín vöøa taàm, thaät ñeïp maét Ngaøi, ngaøy 24. 08. 2000, luùc 01 saùng taïi beänh vieän Sevran. Cuï höôûng thoï 85 tuoåi. Theá laø Ñaáng Cöùu Ñoä ñaõ thoûa maõn öôùc nguyeän cuûa ngöôøi con thaønh taâm ñi tìm Ngaøi suoát 85 naêm tröôøng: Ôn cöùu ñoä ñaõ hoaøn taát nôi cuï Teâreâsa.
Hôn moät traêm ngöôøi, phaàn lôùn thuoäc phong traøo Curcillo, ñaõ soát saùng tham döï leã an taùng cuûa cuï Teâreâsa. Trong lôøi nhaäp leã, cha sôû Le Blanc Mesnil, Traàn Ngoïc Anh ñaõ vaén taét cho chuùng ta bieát: Cuï baø Teâreâsa raát moä meán Ñöùc Phaät vaø giaùo lyù cuûa Ngaøi, nhöng daàn daàn cuï ñaõ caûm nghieäm vaø khaùm phaù ra raèng Ñöùc Phaät maëc daàu ñöôïc kính yeâu nhö vò thaùnh hieàn, nhö vò ñaïi giaùc vaø daïy giaùo lyù giaûi thoaùt, nhöng Ngaøi chæ laø thoï sinh, ngaøi khoâng phaûi laø Ñaáng Cöùu Ñoä hay Ñaáng Thöôïng Ñeá. Chæ Thieân Chuùa môùi laø Thöôïng Ñeá toái cao vaø laø Ñaáng Cöùu Ñoä. Nhöõng ai muoán ñöôïc cöùu ñoä phaûi ñeán vôùi Ngaøi.
Chò Haø Thò Nga keå laïi vaén goïn vieäc cuï baø tìm gaëp Thieân Chuùa Ñaáng Cöùu Ñoä. Chò khoâng caàm noãi xuùc ñoäng vaø nieàm vui. Nieàm vui cuûa rieâng chò, cuûa caû ñaïi gia ñình chò vaø cuûa caû coäng ñoaøn nghe lôøi chò keå... Vì theá, ngay ñaàu leã lieäm xaùc, moïi ngöôøi ñaõ cuøng ñoïc lôøi Thaùnh Thi:
Naøy tang toùc gieo saàu aûm ñaïm,
Con nhìn Ngaøi maø loøng nhöõng xoân xao,
OÂi Gieâsu, loøng hy voïng daït daøo,
Chuùa laø söï phuïc sinh, laø söùc soáng...Tuy khoâng cuøng moät ñöùc tin, nhöng chung moät thieän yù ñi tìm ôn giaûi thoaùt, ôn cöùu ñoä, nhieàu anh chò em Phaät Töû, vaø ñaëc bieät ba Ni Sö chuøa Linh Sôn ñaõ ñeán tuïng nieäm beân linh cöõu cuûa cuï Nguyeãn Thò Vaân taïi nhaø quaøn vaø thaønh taâm tham döï Thaùnh Leã an taùng. Chaéc haún trong soá caùc tín höõu daâng leã, ñaõ coù nhieàu ngöôøi caàu nguyeän cho quùy Ni Sö vaø anh chò em Phaät Töû cuõng ñöôïc ôn troïng: Töø giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät ñaït tôùi chaân lyù cao caû laø Thieân Chuùa Tình Yeâu vaø Cöùu Ñoä. Ñoù laø ôn troïng maø cuï Teâreâsa Nguyeãn thò Vaân, ngöôøi chò em quyù meán cuûa hoï ñaõ ñöôïc.
NGOÙN TAY VAØ CHAÂN LYÙ: Döï leã an taùng cuûa cuï Teâreâsa Nguyeãn Thò Vaân, toâi chôït nhôù ñeán vaø suy nghó veà lôøi giaùo huaán cuûa Ñöùc Phaät: "Chaân lyù nhö maët traêng, giaùo lyù ta daïy nhö ngoùn tay ñeå chæ maët traêng cho caùc ngöôi thaáy. Vaäy ñöøng chaáp nhaàm ngoùn tay ta laø maët traêng". Cuï baø Teâreâsa Nguyeãn Thò Vaân ñaõ nhôø giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät ñeå ñi tìm chaân lyù. Con ñöôøng khaùm phaù naøy ñaõ chieám gaàn troïn cuoäc ñôøi cuûa cuï. Cuï khoâng tìm hieåu suoâng giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät nhö caùc hoïc giaû ngoaøi ñôøi. Cuï khoâng tu hoïc giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät nhö nhieàu phaät töû hay nhö nhieàu vò tu haønh khaùc. Cuï soáng ñaïo lyù cuûa Ñöùc Phaät baèng taám loøng chaân thaønh, baèng lôøi nieäm phaät töï ñaùy con tim vaø baèng nhöõng caâu kinh tuïng leân vôùi caû taâm hoàn... Nhöng cuï khoâng döøng laïi ôû ñoù. Cuï muoán tôùi maët traêng, chöù khoâng giaäm chaân laïi trong giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät hay ôû vò trí cuûa "ngoùn tay troû". Cuï theo ñuùng lôøi daïy cuûa Ñöùc Phaät: Nöông giaùo lyù cuûa Ñöùc Phaät, theo höôùng chæ cuûa ngoùn tay troû ñeå ñi cho tôùi maët traêng, baét cho ñöôïc Chaân Lyù, tìm tôùi nôi "Ñaáng laø Ôn Cöùu Ñoä, laø Thieân Chuùa Tình Yeâu".
Neáu Ñöùc Phaät ñaõ döùt khoaùt "theo ñaïo lyù cuûa Ngaøi chöù ñöøng döïa vaøo Ngaøi, Ngaøi khoâng muoán giuùp ai vaø chaúng giuùp ñöôïc ai". Thì traùi laïi, Thieân Chuùa Voâ Hình vaãn ñoàng haønh vôùi cuï Nguyeãn Thò Vaân, Ngaøi chuùc phuùc cho thieän chí cuûa cuï, Ngaøi höôùng daãn töøng böôùc ñi cuûa cuï... Nhôø Ngaøi vaø vôùi Ngaøi, Cuï ñaõ tìm ñöôïc Chaân Lyù laø chính Thieân Chuùa Tình Yeâu, laø Ñaáng Cöùu Ñoä... Nhìn vaøo ñôøi soáng 85 naêm tröôøng cuûa cuï Teâreâsa, chuùng ta phaûi ñoàng thanh keâu leân: "Taát caû laø hoàng aân" (Tout est graâce).
Toâi coøn thaáy moät hình aûnh tuyeät vôøi trong leã nghi haï huyeät taïi nghóa trang, qua phaàn daøi nhöõng lôøi kinh cuûa caùc Ni Sö vaø anh chò em Phaät Töû ñoïc tröôùc phaàn caàu nguyeän vaén goïn theo leã nghi coâng giaùo: Toâi thaáy traûi daøi tröôùc maét chuoãi ñôøi 85 naêm cuûa cuï Teâreâsa Nguyeãn thò Vaân. Gaàn 85 naêm cuï soáng ñaïo Phaät, nhöng hai thaùng sau cuøng cuï soáng ñöùc tin coâng giaùo. Coù theå noùi, cuï höôûng gaàn 85 naêm tuoåi ñôøi (1915-2000) vaø hai thaùng tuoåi ñaïo (25. 06 - 24. 08. 2000) Taïi theá, cuï moä meán Ñöùc Phaät vaø nöông theo giaùo lyù cuûa Ngaøi, nhöng tröôùc khi töø traàn, cuï thuoäc veà Thieân Chuùa vaø soáng muoân ñôøi trong Tình Yeâu Cöùu Ñoä cuûa Ngaøi...
....
Toâi töï hoûi: "Phaûi chaêng cuï Teâreâsa Nguyeãn Thò Vaân thuoäc soá nhöõng thôï laøm vöôøn nho ñöôïc Chuùa môøi goïi vaøo giôø thöù möôøi moät?" (Mt 20,1-16). Nhieäm maàu thay tình yeâu cuûa Thieân Chuùa!
(GIAÙO XÖÙ VIEÄT NAM,
Boä Môùi, 166, 01.10.2000,
trg. 18-20).